वोक्हार्ट हॉस्पिटल्सने प्रगत लॅप्रोस्कोपिक शस्त्रक्रियेद्वारे पित्ताशयाच्या दुर्मिळ आजारावर यशस्वी उपचार केले

नागपुर : वोक्हार्ट हॉस्पिटल्समध्ये एका उल्लेखनीय प्रकरणात, 64 वर्षांच्या महिलेला दुर्मिळ आणि गंभीर पित्ताशयाच्या आजारावर प्रगत, कमी त्रासदायक (मिनिमली इनवेसिव्ह) शस्त्रक्रियेच्या मदतीने यशस्वी उपचार मिळाले. या घटनेतून डॉक्टरांच्या टीमचे कौशल्य आणि योग्य वेळी केलेले उपचार किती महत्त्वाचे असतात हे दिसून येते. आधुनिक तंत्रज्ञानामुळे अशा गुंतागुंतीच्या परिस्थितीतही रुग्णांचे प्राण वाचू शकतात.

ही रुग्ण ओपीडीमध्ये तीव्र पोटदुखी, ताप, मळमळ आणि वारंवार उलट्या या तक्रारींसह आली होती. ही लक्षणे तिला काही काळापासून होत होती आणि कालांतराने ती अधिक वाढत गेली होती. तिला इतर अनेक आरोग्य समस्या (कॉमॉर्बिडिटी) देखील होत्या, ज्यामुळे तिची स्थिती अधिक गुंतागुंतीची झाली आणि शस्त्रक्रियेचा धोका वाढला होता.

वोक्हार्ट हॉस्पिटल्समध्ये सविस्तर क्लिनिकल तपासण्या आणि सीटी स्कॅन केल्यानंतर डॉक्टरांनी तिला अक्यूट कॅल्क्युलस कोलेसिस्टायटिस हा आजार असल्याचे निदान केले. या स्थितीत पित्ताशयात दगड असल्यामुळे पित्ताशयाला सूज येते. सोप्या भाषेत सांगायचे तर, पित्ताशयातील खडे (गॉलस्टोन्स) यांनी पित्ताचा प्रवाह अडतो, त्यामुळे पित्ताशयाला सूज व संसर्ग होतो.

रुग्णाच्या लक्षणांची तीव्रता आणि तिची एकूण आरोग्य स्थिती लक्षात घेऊन वोक्हार्ट हॉस्पिटल्सच्या डॉक्टरांनी तातडीने शस्त्रक्रिया करण्याचा निर्णय घेतला. तिच्यावर लॅप्रोस्कोपिक कोलेसिस्टेक्टॉमी ही शस्त्रक्रिया करण्याचे नियोजन करण्यात आले, जी एक कमी त्रासदायक (मिनिमली इनवेसिव्ह) शस्त्रक्रिया आहे. या प्रक्रियेत लहान छेद करून पित्ताशय काढून टाकले जाते.

ही शस्त्रक्रिया जनरल आणि लॅप्रोस्कोपिक सर्जन डॉ. अंकुर मिश्रा यांच्या नेतृत्वाखाली करण्यात आली, जे प्रगत आणि मिनिमली इनवेसिव्ह शस्त्रक्रियांमध्ये तज्ज्ञ आहेत. सुरुवातीला ही पित्ताशयाची साधी शस्त्रक्रिया वाटत होती, पण प्रक्रिया सुरू झाल्यानंतर ती एक दुर्मिळ आणि अधिक गुंतागुंतीची केस ठरली.

शस्त्रक्रियेच्या दरम्यान डॉक्टरांच्या टीमला एक अत्यंत असामान्य गोष्ट आढळली. पित्ताशय पूर्णपणे पू (पस) ने भरलेला होता. या अवस्थेला वैद्यकीय भाषेत गॅलब्लॅडर एम्पायमा असे म्हणतात, म्हणजे पित्ताशयात गंभीर संसर्ग झालेला असतो. त्याहूनही आश्चर्याची गोष्ट म्हणजे पित्ताशयात सुमारे 1000 ते 1500 खडे आढळले. अशी अवस्था अत्यंत दुर्मिळ मानली जाते.

अशा प्रकारच्या केसेस फारच दुर्मिळ आढळतात आणि शस्त्रक्रिया करणेही खूप कठीण असते. सूज आलेला आणि संसर्ग झालेला पित्ताशय असल्यामुळे ऑपरेशनदरम्यान गुंतागुंत होण्याचा धोका जास्त होता. तरीही डॉ. अंकुर मिश्रा यांच्या कौशल्यामुळे आणि प्रशिक्षित अ‍ॅनेस्थेसिया टीमच्या सहकार्यामुळे ही शस्त्रक्रिया यशस्वीपणे लॅप्रोस्कोपिक (कीहोल) पद्धतीने पूर्ण करण्यात आली.

लॅप्रोस्कोपिक शस्त्रक्रियेचा फायदा असा आहे की यात लहान छेद केले जातात, वेदना कमी होतात, रक्तस्राव कमी होतो आणि पारंपरिक ओपन शस्त्रक्रियेच्या तुलनेत रुग्ण लवकर बरा होतो. या गुंतागुंतीच्या केसमध्येही या कमी त्रासदायक पद्धतीमुळे शस्त्रक्रिया अधिक सुरक्षित आणि सुरळीतरीत्या पार पडली.

शस्त्रक्रियेनंतर, तिची स्थिती उच्च-जोखमीची असल्यामुळे तिला 24 तास काळजीपूर्वक निरीक्षणासाठी आयसीयूमध्ये हलवण्यात आले. वोक्हार्ट हॉस्पिटल्सच्या टीमने कोणतीही गुंतागुंत होऊ नये म्हणून सतत देखरेख आणि योग्य उपचार केले.

तिची तब्येत खूप चांगली सुधारली :

शस्त्रक्रियेनंतर 6–8 तासांतच ती हालचाल करू लागली, जे एक अतिशय चांगले लक्षण आहे. लवकर हालचाल केल्यामुळे संसर्ग आणि रक्ताच्या गुठळ्या (ब्लड क्लॉट्स) होण्याचा धोका कमी होतो. तिला लवकरच द्रव आहार सुरू करण्यात आला आणि नंतर हळूहळू हलका मऊ आहार दिला गेला.

डॉ. अंकुर मिश्रा आणि हॉस्पिटलच्या टीमच्या सतत देखरेखीखाली रुग्णाची प्रकृती हळूहळू सुधारत गेली. शस्त्रक्रियेनंतर कोणतीही गुंतागुंत निर्माण झाली नाही आणि तिने उपचारांना चांगला प्रतिसाद दिला.

शस्त्रक्रियेनंतर चौथ्या दिवशी तिची प्रकृती पूर्णपणे सुधारली आणि तिला स्थिर स्थितीत रुग्णालयातून डिस्चार्ज देण्यात आला. हे प्रकरण याचे उत्तम उदाहरण आहे की योग्य वैद्यकीय तज्ज्ञता आणि वेळेवर उपचार मिळाल्यास दुर्मिळ आणि गंभीर आजारांवरही प्रभावीपणे उपचार करता येतात.