थोडक्यात पण महत्त्वाचे
या प्रसंगी माननीय राज्यमंत्री (युवक कार्य व क्रीडा) श्रीमती रक्षा खडसे या प्रमुख पाहुण्या म्हणून उपस्थित होत्या. त्यांनी पंतप्रधानांच्या सर्वसमावेशक व सशक्त भारताच्या संकल्पनेचा पुनरुच्चार केला.
महाराष्ट्र : ‘ब्रिक्स सीसीआय डब्ल्यूई’ (महिला सक्षमीकरण) च्या सहाव्या वार्षिक महिला शिखर परिषद व सत्कार समारंभ (२०२६) यांना संबोधित करताना प्रमुख पाहुण्या तथा माननीय युवा व्यवहार व क्रीडा राज्यमंत्री श्रीमती रक्षा खडसे म्हणाल्या, “२०४७ पर्यंत विकसित राष्ट्र बनण्याची भारताची संकल्पना सर्वसमावेशक विकासावर दृढपणे आधारित आहे; ज्यामध्ये महिला सक्षमीकरण हा एक मध्यवर्ती आधारस्तंभ आहे. भारतातील युवक व महिलांना नाविन्यपूर्ण उपक्रम व उद्योजकता क्षेत्रातील संधी उपलब्ध करून देऊन त्यांना सक्षम करणे हे राष्ट्रनिर्माणासाठी अत्यंत महत्त्वाचे आहे.”
ब्रिक्ससह भागीदार देशांमध्ये उद्योजकता, व्यापार आणि व्यवसायाला चालना देण्यासाठी समर्पित असलेली एक ना-नफा संस्था—'BRICS चेंबर ऑफ कॉमर्स अँड इंडस्ट्री'ची (BRICS CCI WE) 'महिला सक्षमीकरण शाखा' (Women Empowerment Vertical)—यांनी BRICS WBA (Women Business Alliance) च्या सहकार्याने, 'WISE: Women in Innovation, Science Leadership, Innovation & Entrepreneurship – Inspiring Change, Shaping Tomorrow' (WISE: नवोपक्रम, विज्ञान नेतृत्व, नवोपक्रम आणि उद्योजकता क्षेत्रातील महिला – बदलाची प्रेरणा, भविष्याची जडणघडण) या संकल्पनेवर आधारित तीन दिवसीय शिखर परिषदेचे (२१-२३ मार्च) आयोजन केले.
स्वागतपर भाषण करताना ब्रिक्स सीसीआय डब्ल्यूई (महिला सक्षमीकरण) च्या अध्यक्षा श्रीमती रुबी सिन्हा म्हणाल्या, “हे शिखर संमेलन म्हणजे कृतीसाठी दिलेले एक आवाहन आहे. अधिक सुदृढ परिसंस्था उभारणे, संधींची व्याप्ती वाढवणे व महिलांच्या नेतृत्वाखालील नाविन्यपूर्ण उपक्रमांमध्ये गुंतवणूक करणे ही आपली सर्वांची सामूहिक जबाबदारी आहे. विज्ञान व उद्योजकता या क्षेत्रांत महिला नेतृत्व करत असल्यास नाविन्यपूर्ण प्रक्रियेला गती मिळते, अर्थव्यवस्थांचा विस्तार होतो व समाजाचे परिवर्तन घडते.”
आपल्या विशेष संबोधनात BRICS CCI चे उपाध्यक्ष श्री. समीप शास्त्री यांनी नमूद केले की, “ब्रिक्ससह भागीदार राष्ट्रे हे प्रतिभेचे एक सामर्थ्यशाली केंद्र आहेत. धोरणात्मक हस्तक्षेपांच्या माध्यमातून महिलांना उच्च-तंत्रज्ञान क्षेत्रातील उद्योगांचे नेतृत्व करण्यासाठी सक्षम केले जात आहे; त्यामुळे खऱ्या अर्थाने सर्वसमावेशक असलेली शाश्वत विकासप्रक्रिया सुनिश्चित होत आहे.”
जागतिक मेळाव्याला संबोधित करताना एनआयसीचे महासंचालक आणि भारत सरकारच्या MeitY (इलेक्ट्रॉनिक्स व माहिती तंत्रज्ञान मंत्रालय) चे अतिरिक्त सचिव, तसेच ‘BRICS CCI WE ग्लोबल वुमेन लीडरशिप प्रोग्राम’च्या दीक्षांत समारंभाचे प्रमुख पाहुणे श्री अभिषेक सिंह म्हणाले, “तंत्रज्ञान हे शासनप्रणाली व दैनंदिन जीवनाचा अधिकाधिक अविभाज्य भाग बनत असताना, त्यातील पूर्वग्रहांचे—विशेषतः एआय (कृत्रिम बुद्धिमत्ता) प्रणालींमधील पूर्वग्रहांचे—निवारण करण्यासाठी विविध दृष्टिकोनांची आवश्यकता असते; आणि या प्रयत्नांच्या केंद्रस्थानी महिला असणे अत्यावश्यक आहे.”
विज्ञान, तंत्रज्ञान व अंतराळ संशोधनातील महिलांचा वाढता सहभाग व नेतृत्व अधोरेखित करणाऱ्या ‘मिशन शक्तीसॅट’ (Mission ShakthiSAT) या उपक्रमाचे अनावरण करताना परराष्ट्र मंत्रालयाच्या माजी राज्यमंत्री आणि ‘मिशन शक्तीसॅट’च्या जागतिक अध्यक्षा श्रीमती मीनाक्षी लेखी म्हणाल्या, “जागतिक मुत्सद्देगिरी, नावीन्य व सांस्कृतिक देवाणघेवाण यांमध्ये महिलांच्या नेतृत्वाला मध्यवर्ती स्थान आहे.”
‘ब्रिक्स सीसीआय डब्ल्यूई : ट्रेलब्लेझर ग्लोबल वुमन आयकॉन : जीवनगौरव पुरस्कार’ देऊन नीती आयोगाच्या ‘डिस्टिंग्विश्ड फेलो’ आणि नॅसकॉमच्या माजी अध्यक्षा श्रीमती देबजानी घोष यांचा गौरव करण्यात आला. झारखंडमधील गांडे येथील आमदार श्रीमती कल्पना मुर्मू सोरेन यांचा ‘ब्रिक्स सीसीआय डब्ल्यूई : वर्षातील प्रेरणादायी महिला’ (Inspiring Woman of the Year) म्हणून, तर भारत सरकारच्या कोळसा मंत्रालयाच्या अतिरिक्त सचिव डॉ. रूपिंदर ब्रार यांचा ‘ब्रिक्स सीसीआय डब्ल्यूई : ट्रेलब्लेझर वुमन आयकॉन’ म्हणून गौरव करण्यात आला.
‘भारतीय चित्रपटसृष्टीतील ५० वर्षांची उत्कृष्ट कामगिरी’ याबद्दल ज्यांना ‘ब्रिक्स सीसीआय डब्ल्यूई ट्रेलब्लेझर : लिव्हिंग लेजेंड’ हा सन्मान प्राप्त झाला, त्या शबाना आझमी म्हणाल्या, “समाजाचा आरसा म्हणून चित्रपटसृष्टी स्त्रियांचे आवाज व त्यांच्या आकांक्षा अधिक प्रभावीपणे लोकांपर्यंत पोहोचवत आहे. ‘वाईज’ (WISE) सारखे उपक्रम विविध दृष्टिकोनांना एकत्र आणतात आणि अर्थपूर्ण संवाद व कृतीसाठी वाव निर्माण करतात.”
अभिनेत्री, उद्योजिका, संयुक्त राष्ट्रांच्या (यूएन) समर्थिका आणि ‘हवामान योद्ध्या’ (Climate Warrior) श्रीमती भूमी सतीश पेडणेकर — ज्यांचा ‘ब्रिक्स सीसीआय डब्ल्यूई वुमन आयकॉन’ म्हणून गौरव करण्यात आला — त्या म्हणाल्या, “हवामान कृती, शाश्वतता व उद्योजकता हे घटक परस्परांशी सखोलपणे जोडलेले असून महिला या बदलाचे अत्यंत प्रभावीपणे नेतृत्व करत आहेत.”
या प्रसंगी ‘ब्रिक्स महिला व्यवसाय आघाडी – दक्षिण आफ्रिका’ यांच्या राष्ट्रीय अध्यक्षा महामहिम लेबोगँग झुलू तसेच माजी ‘ब्रिक्स शेर्पा’ आणि भारत सरकारचे सचिव श्री संजय भट्टाचार्य यांनीही उपस्थितांना संबोधित केले.
या शिखर परिषदेची सुरुवात ‘सॉफ्टवेअर टेक्नॉलॉजी पार्क्स ऑफ इंडिया’ (एसटीपीआय) येथे स्टार्टअप्स, गुंतवणूकदार आणि परिसंस्थेतील सहाय्यकांसह आयोजित बी२बी नेटवर्किंग सत्रांनी झाली. तसेच यावेळी ‘सेब्राए’ (ब्राझिलियन सूक्ष्म आणि लघु व्यवसाय सहाय्य सेवा) सोबत सामंजस्य करारावर (एमओयू) स्वाक्षऱ्या करण्यात आल्या. या प्रसंगी ‘WISE Collective : Echoes of Excellence’ या स्मरणिकेचेही अनावरण करण्यात आले.या शिखर परिषदेत ‘ब्रिक्स सीसीआय डब्ल्यूई ग्लोबल वुमेन लीडरशिप प्रोग्राम’ (जीडब्ल्यूएलपी) च्या तिसऱ्या आवृत्तीचा दीक्षांत समारंभही पार पडला. हा कार्यक्रम ‘निप्पॉन पेंट इंडिया’ यांच्या मुख्य कार्यक्रम भागीदारीसह, ‘शिटवर्क’ आणि ‘थिंकस्टार्टअप’ यांच्या ज्ञान भागीदारीसह, तसेच ‘चेष्टा कोच्छर फाउंडेशन’ यांच्या ‘नज पार्टनर’ म्हणून सहयोगाने आयोजित करण्यात आला होता.
‘ब्रिक्स सीसीआय डब्ल्यूई : ट्रेलब्लेझर ग्लोबल वुमन आयकॉन’ या परिषदेदरम्यान सन्मानित करण्यात आलेल्या इतर नामवंत व्यक्तींमध्ये पुढील नावांचा समावेश होता : श्रीमती नविका कुमार (ग्रुप एडिटर-इन-चीफ, टाइम्स नाऊ आणि टाइम्स नाऊ नवभारत); श्रीमती मोनिका मोंटेरो (अध्यक्ष, ब्रिक्स डब्ल्यूबीए – वुमन बिझनेस अलायन्स ब्राझील); श्रीमती ग्लॉसिया गुआरसेलो (सीईओ, एचएसएम, सिंग्युलॅरिटी ब्राझील आणि लर्निंग व्हिलेज); श्रीमती स्वेतलाना स्मिरनोव्हा (अध्यक्ष, जनरल कौन्सिल, वर्ल्ड पीपल्स असेंब्ली); श्रीमती मारिया मुहारी (संस्थापक आणि सीईओ, एचईटी ग्रुप); श्रीमती झू जिंगजिंग (उपसंचालक आणि हिंदी निवेदिका, आशिया-आफ्रिका सेंटर, चायना मीडिया ग्रुप – सीएमजी) आणि श्रीमती ॲनाचियारा सार्टो (संचालिका, प्रोटेक्शन४किड्स). ‘ब्रिक्स सीसीआय डब्ल्यूई ट्रेलब्लेझर वुमन आयकॉन’ सन्मान सोहळ्यात दिवंगत श्रीमती चेइस्था कोचर (वर्तनविषयक रणनीतीकार आणि सार्वजनिक धोरण तज्ज्ञ); डॉ. अमिता चौहान (अध्यक्षा, ॲमिटी इंटरनॅशनल स्कूल्स); श्रीमती शबाना नसीम (व्यवस्थापकीय संचालिका, एनएफ इन्फ्राटेक सर्व्हिसेस प्रा. लि.); डॉ. श्रीमथी केसन (संस्थापिका आणि मुख्य कार्यकारी अधिकारी, स्पेस किड्ज इंडिया); श्रीमती चंद्रलेखा सोलोमन (मानद विश्वस्त, नोरो सोलोमन फाउंडेशन); आणि भारतीय टेबल टेनिस खेळाडू व अर्जुन पुरस्कार विजेती श्रीमती आयहिका मुखर्जी यांचाही सन्मान करण्यात आला.महिला सक्षमीकरणाच्या दिशेने केलेल्या कार्याबद्दल ज्या जागतिक संस्थांचा गौरव करण्यात आला, त्यामध्ये सेब्राए, स्कोल्कोवो वुमेन्स क्लब अँड फोरम, निप्पॉन पेंट इंडिया आणि नारेडको माही यांचा समावेश होता.
या शिखर परिषदेला डॉ. बी. बी. एल. मधुकर (सह-अध्यक्ष आणि महासंचालक, ब्रिक्स सीसीआय); श्री अशोक के. आर. सिंग (उपाध्यक्ष, ब्रिक्स सीसीआय); श्री अशोक गुप्ता (संचालक, सॉफ्टवेअर टेक्नॉलॉजी पार्क्स ऑफ इंडिया); श्री सुशील शर्मा (संस्थापक आणि मुख्य कार्यकारी अधिकारी, मारवाडी कॅटॅलिस्ट्स); सौ. नूपुर झुनझुनवाला (विश्वस्त आणि सह-संस्थापक, चेंजइंक); सौ. ज्युलिया सॅव्हिनिख (अध्यक्षा, स्कोल्कोवो वुमेन्स फोरम, रशिया); सौ. अमृता चौधरी (सह-संस्थापक आणि मुख्य कार्यकारी अधिकारी, गाया स्मार्ट सिटीज); सौ. लीना अबू मुख झोबी (आंतरराष्ट्रीय सहकार्य तज्ज्ञ, स्कोल्कोवो इन्स्टिट्यूट ऑफ सायन्स अँड टेक्नॉलॉजी); श्री अंबिकानंद झा (महाव्यवस्थापक – व्यवसाय विकास, उत्तर भारत, यूको बँक); सौ. ॲना लिस्बोआ (संस्थापक आणि अध्यक्षा, आल्टिस लिस्बोआ ग्रुप); सौ. मिकार्ला लिन्स (मुख्य कार्यकारी अधिकारी, बीएल ग्रुप); सौ. बोगुसिया धिंग्रा (मालकीण, डिफेन्स बेकरी आणि आल्मा कॅफे); सौ. जिओव्हाना क्वाड्रोस (संस्थापक आणि मुख्य कार्यकारी अधिकारी, इन्स्पायरिंग वुमन प्लॅटफॉर्म); डॉ. अभिषेक गर्ग (कार्यकारी संचालक, डीबीजी टेक्नॉलॉजी); डॉ. सुलोचना सेगेरा (अध्यक्षा, वुमन इन मॅनेजमेंट – डब्ल्यूआयएम); श्री बिबिन बाबू (संस्थापक, ग्रो-क्यूआर); सौ. शोर्मिष्ठा घोष (संस्थापक आणि व्यवस्थापकीय संचालक, इन टँडेम ग्लोबल कन्सल्टिंग) आणि चेंबरचे अनेक नियामक मंडळ सदस्य व आजीवन सदस्य उपस्थित होते.
ब्रिक्स सीसीआय डब्ल्यूई बद्दल :
‘ब्रिक्स चेंबर ऑफ कॉमर्स अँड इंडस्ट्री’ (ब्रिक्स सीसीआय) ही एक ना-नफा तत्त्वावर चालणारी संस्था असून ब्रिक्ससह भागीदार देशांमधील आर्थिक सहकार्याचे मार्गदर्शक केंद्र म्हणून कार्य करते. ही संस्था विविध उपक्रम, चर्चासत्रे आणि नेटवर्किंगच्या संधींच्या माध्यमातून व्यवसायांना भरभराट, नवनिर्मिती आणि विस्तारासाठी पोषक वातावरण निर्माण करते.
ब्रिक्स सीसीआयच्या ‘महिला विभागा’चे (Women’s Vertical) — ज्याला ‘ब्रिक्स सीसीआय डब्ल्यूई’ म्हणून ओळखले जाते — मुख्य लक्ष विविध भौगोलिक क्षेत्रांमधील महिला सक्षमीकरणाशी संबंधित उपक्रम आणि धोरणांवर केंद्रित आहे. या महिला विभागाचा उद्देश विविध प्रदेशांमधील महिला उद्योजिका आणि व्यावसायिक महिलांसाठी सक्षम व पूरक साहाय्य व्यवस्था निर्माण करणे हा आहे.

0 Comments